یک کاربر مدعی شده است که ابزار کدنویسی هوش مصنوعی کلاد کد در جریان اجرای یک عملیات روی فایل‌های پروژه، طی تنها ۱۰۳ ثانیه بیش از ۴۸ هزار فایل را حذف کرده است؛ اتفاقی که اهمیت کنترل دسترسی ابزارهای هوش مصنوعی به فایل‌های سیستم را دوباره پررنگ می‌کند.
ابزارهای کدنویسی مبتنی بر هوش مصنوعی قرار است بسیاری از کارهای تکراری توسعه‌دهندگان را ساده‌تر کنند؛ از اصلاح کد و بازسازی فایل‌ها گرفته تا اجرای دستورات مختلف در محیط توسعه. بااین‌حال، همین سطح از دسترسی می‌تواند در صورت بروز خطا پیامدهای بسیار جدی داشته باشد.
بر اساس گزارشی که اخیراً منتشر شده، یکی از کاربران هنگام استفاده از Claude Code با چنین مشکلی مواجه شده است. طبق ادعای مطرح‌شده، این ابزار در حین اجرای یک عملیات مربوط به بازسازی فایل‌ها، مسیر اجرای دستورات را به‌درستی مدیریت نکرد و در نهایت تعداد بسیار زیادی از فایل‌های موجود روی سیستم را حذف کرد.
جدیدترین اخبار روز تکنولوژی در کانال تلگرام آونگ
کلاد کد چگونه بیش از ۴۸ هزار فایل را حذف کرد؟
ماجرا از جایی شروع شد که Claude Code مشغول انجام یک وظیفه مرتبط با فایل‌های پروژه بود. این ابزار برای انجام کارهای مختلف می‌تواند به محیط سیستم دسترسی داشته باشد و دستورات موردنیاز را اجرا کند.
اما طبق ادعای کاربر، عملیات پاک‌سازی فایل‌ها برخلاف محدوده مورد انتظار پیش رفت. در نتیجه، به‌جای اینکه تنها فایل‌های مربوط به مسیر موردنظر تحت تأثیر قرار بگیرند، دامنه عملیات به بخش‌های دیگری از سیستم نیز کشیده شد.
گفته می‌شود در مجموع ۴۸٬۲۱۸ فایل در مدت حدود ۱۰۳ ثانیه حذف شده‌اند. سرعت بالای اجرای عملیات نیز باعث شده است که فرصت چندانی برای متوقف کردن فرآیند وجود نداشته باشد.
نکته مهم این است که چنین اتفاقی الزاماً به معنای آن نیست که مدل هوش مصنوعی عمداً دستور مخربی اجرا کرده است. مشکل می‌تواند از ترکیب تصمیم مدل، نحوه اجرای دستورات و سطح دسترسی ابزار به محیط سیستم ناشی شده باشد.
مشکل از مدیریت مسیرهای ویندوز بود؟
یکی از توضیحاتی که درباره علت این اتفاق مطرح شده، به نحوه مدیریت مسیرها و اتصال‌های دایرکتوری در ویندوز مربوط می‌شود.
سیستم‌عامل ویندوز روش‌های مختلفی برای ارجاع یک مسیر به مسیر دیگر دارد. مواردی مانند junction و symbolic link می‌توانند باعث شوند یک مسیر ظاهراً ساده، در عمل به محل دیگری از فایل‌سیستم اشاره کند.
اگر یک ابزار خودکار در زمان اجرای دستورهای حذف یا پاک‌سازی نتواند چنین ساختاری را به‌درستی تشخیص دهد، محدوده عملیاتی که در ابتدا محدود به یک پوشه مشخص بوده، می‌تواند بسیار گسترده‌تر شود.
در سناریوی گزارش‌شده نیز گفته شده است که اختلال در پردازش این ارتباطات دایرکتوری باعث شد عملیات پاک‌سازی از مسیر موردنظر خارج شود.
البته جزئیات فنی دقیق این حادثه و اینکه دقیقاً چه زنجیره‌ای از دستورات به حذف فایل‌ها منجر شده است، برای نتیجه‌گیری قطعی درباره علت اصلی نیاز به بررسی فنی کامل دارد.
چرا حذف فایل‌های Git اهمیت بیشتری دارد؟
حذف شدن فایل‌های پروژه به‌خودی‌خود اتفاق ناخوشایندی است، اما ماجرا زمانی جدی‌تر می‌شود که فایل‌های مربوط به Git نیز در جریان این عملیات از بین بروند.
Git یکی از پرکاربردترین سیستم‌های کنترل نسخه در دنیای توسعه نرم‌افزار است. توسعه‌دهندگان از آن برای ثبت تغییرات، ایجاد نسخه‌های مختلف پروژه و بازگردانی کد به وضعیت‌های قبلی استفاده می‌کنند.
پوشه .git نیز اطلاعات مهمی درباره تاریخچه و ساختار مخزن در خود نگه می‌دارد. اگر این اطلاعات از بین برود و نسخه دیگری از مخزن در دسترس نباشد، بازیابی ساده تغییرات قبلی دیگر امکان‌پذیر نخواهد بود.
به همین دلیل، داشتن یک نسخه پشتیبان از پروژه یا استفاده از یک مخزن راه دور می‌تواند در چنین شرایطی تفاوت زیادی ایجاد کند. در غیر این صورت، حذف هم‌زمان فایل‌های پروژه و اطلاعات Git می‌تواند فرآیند بازیابی را بسیار دشوارتر کند.
آیا ابزارهای کدنویسی هوش مصنوعی خطرناک هستند؟
این اتفاق را نمی‌توان به‌تنهایی به معنای خطرناک بودن تمام ابزارهای کدنویسی هوش مصنوعی دانست. بااین‌حال، حادثه موردبحث یک نکته مهم را یادآوری می‌کند: هرچه اختیار یک عامل هوش مصنوعی برای اجرای عملیات روی سیستم بیشتر باشد، اهمیت کنترل دسترسی آن نیز بیشتر می‌شود.
تفاوت مهمی میان یک چت‌بات که صرفاً پیشنهاد کد ارائه می‌دهد و ابزاری وجود دارد که می‌تواند همان کد یا دستورات را مستقیماً روی سیستم اجرا کند.
در حالت دوم، یک اشتباه در تشخیص مسیر، انتخاب دستور یا تفسیر درخواست کاربر می‌تواند از یک پاسخ اشتباه فراتر برود و روی فایل‌های واقعی سیستم تأثیر بگذارد.
به همین دلیل، توسعه‌دهندگان هنگام استفاده از ابزارهای agentic coding بهتر است دسترسی این ابزارها را تا حد امکان به محیط موردنیازشان محدود کنند. اجرای دستورات حساس نیز بهتر است با تأیید کاربر یا در محیطی ایزوله انجام شود.
چطور می‌توان از حذف ناخواسته فایل‌ها جلوگیری کرد؟
تهیه نسخه پشتیبان یکی از ساده‌ترین راهکارها برای کاهش خسارت چنین اتفاقاتی است. پروژه‌های مهم نباید تنها در یک محل ذخیره شوند و اتکا به یک نسخه محلی می‌تواند ریسک از دست رفتن اطلاعات را افزایش دهد.
استفاده از مخزن راه دور، فعال بودن سیستم کنترل نسخه و تهیه نسخه پشتیبان منظم از فایل‌های مهم، از جمله اقداماتی هستند که می‌توانند امکان بازیابی پروژه را افزایش دهند.
از طرف دیگر، بهتر است ابزارهای هوش مصنوعی به تمام فایل‌های سیستم دسترسی نداشته باشند. محدود کردن محیط کاری ابزار به یک پوشه مشخص یا استفاده از محیط‌های sandbox می‌تواند در صورت بروز خطا، دامنه آسیب را کاهش دهد.
همچنین برای عملیات حساس، به‌خصوص دستورهایی مانند حذف یا جابه‌جایی تعداد زیادی فایل، وجود یک مرحله تأیید انسانی می‌تواند یک لایه امنیتی مهم ایجاد کند.
یک اشتباه کوچک، یک خسارت بزرگ
ماجرای حذف بیش از ۴۸ هزار فایل توسط Claude Code، فارغ از جزئیات فنی و علت نهایی آن، نمونه‌ای قابل‌توجه از چالش‌هایی است که با گسترش ابزارهای هوش مصنوعی خودکار در اختیار توسعه‌دهندگان قرار می‌گیرد.
این ابزارها می‌توانند سرعت انجام بسیاری از وظایف برنامه‌نویسی را افزایش دهند، اما وقتی یک عامل هوش مصنوعی امکان اجرای مستقیم دستورات روی سیستم را دارد، اشتباه آن دیگر فقط به تولید یک پاسخ نادرست محدود نمی‌شود.
به همین دلیل، در کنار استفاده از قابلیت‌های جدید هوش مصنوعی، توجه به پشتیبان‌گیری، محدود کردن سطح دسترسی و بررسی دستورات حساس اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. برای تجهیزات ذخیره‌سازی و محصولات دیجیتال نیز داشتن خدمات پس از فروش مطمئن می‌تواند خیال کاربران را از بابت پشتیبانی راحت‌تر کند. گارانتی آونگ با ارائه خدمات گارانتی و پشتیبانی برای طیف متنوعی از محصولات ذخیره‌سازی و تجهیزات دیجیتال، تلاش می‌کند کاربران در زمان استفاده از محصولات تحت پوشش، از خدمات تخصصی و پشتیبانی مطمئن برخوردار باشند.
